Z rozgraniczeniem nieruchomości mamy do czynienia w sytuacji, gdy granice nieruchomości nie były wcześniej ustalone bądź uległy zatarciu i nie jest możliwe odtworzenie ich na podstawie dokumentów. Rozgraniczenie nieruchomości jest możliwe jedynie między sąsiadującymi gruntami, które są odrębnymi działkami
w sensie geodezyjnym. Ma ono na celu ustalenie przebiegu ich granic oraz określenie położenie punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Rozgraniczenia nieruchomości dokonują odpowiednio: wójtowie, burmistrzowie oraz prezydenci miast. Postępowanie rozgraniczeniowe ma dwie fazy
- administracyjną i sądową. Postępowanie sądowe może się rozpocząć jedynie po wyczerpaniu drogi administracyjnej, czyli jeśli

jedna ze stron nie zgadza się z ustaleniami geodety, może zażądać (w terminie 14 dni otrzymania decyzji w tej spawie) przekazania sprawy do sądu.
Postępowanie administracyjne trwa 30 dni w przypadku spraw standardowych, a 60 dni
w przypadku spraw skomplikowanych i przebiega następująco:

• geodeta upoważniony odpowiednio przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta wykonuje określone czynności, między innymi: przeprowadza analizę dokumentów, przeprowadza wywiad terenowy, dokonuje pomiaru terenu, sporządza szkic;
• po wykonaniu prac koniecznych do zebrania dowodów geodeta wzywa strony na rozprawę graniczną; wskazuje stronom przebieg granicy, zaznacza punkty graniczne, sporządza protokół graniczny itp.
  
• w przypadku, gdy nie można ustalić przebiegu granicy na podstawie zebranych dowodów, geodeta przyjmuje oświadczenie stron dotyczące jej przebiegu; jeśli strony są zgodne geodeta ustala granice w oparciu o oświadczenia stron,
  w przeciwnym wypadku geodeta próbuje doprowadzić strony do zawarcia ugody
• ugoda zawarta przed geodetą ma moc ugody sądowej; jeśli strony nie są w stanie dojść do porozumienia sprawa zostaje skierowana do sądu.
  
  Postępowanie sądowe następuje więc w przypadku, gdy brak wystarczających dowodów na ustalenie przebiegu granicy oraz jednocześnie nie dochodzi do ugody pomiędzy stronami lub
  w sytuacji, gdy jedna ze stron nie zgadza się ustaleniami geodety. Wówczas sąd rozpatruje sprawę uwzględniając materiał dowodowy zgromadzony w trakcie postępowania administracyjnego, jednak przede wszystkim kieruje się artykułem 153 kodeksu cywilnego: „jeżeli granice gruntów stały się sporne, a stanu prawnego nie można stwierdzić, ustala się granice według ostatniego spokojnego stanu posiadania. Gdyby również takiego stanu nie można było stwierdzić, a postępowanie rozgraniczeniowe nie doprowadziło do ugody między zainteresowanymi, sąd ustali granice z uwzględnieniem wszelkich okoliczności: może przy tym przyznać jednemu z właścicieli odpowiednią dopłatę pieniężną.”
  
  Odnowienie granic
  
  Odnowienie granic ma miejsce wówczas, gdy granice między sąsiadującymi nieruchomościami zostały już wcześniej prawnie ustalone. Odnowienie jest czynnością techniczną, a nie postępowaniem administracyjnym i polega na odnalezieniu obowiązującej linii granicznej ponownym zaznaczeniu jej na gruncie.