W sytuacji, gdy właściciel mieszkania tymczasowo nie korzysta
z lokalu i oddaje go w używanie  innej osobie, wynajem lokalu może odbyć się na zasadach najmu okazjonalnego. Wynajmujący nie może być w posiadaniu drugiego mieszkania lub domu i w razie potrzeby powinien być w stanie udowodnić, iż nie korzysta ze swojego mieszkania jedynie przejściowo.

Umowa o najem okazjonalny jest umową terminową, zawieraną na maksymalnie 10 lat. Różni się ona od zwykłej umowy
o najem przede wszystkim tym, że najemca nie jest objęty –
z wyjątkiem kilku przepisów – ustawą o ochronie lokatorów, szczególnie w kwestii lokali zastępczych.

Ponadto w przypadku najmu okazjonalnego nie ma ograniczeń w podnoszeniu czynszu (w przeciwieństwie do zwykłego najmu lokalu mieszkalnego), czyli może on być podnoszony częściej niż raz na 6 miesięcy i o więcej niż 10%.
Wielu właścicieli mieszkań boryka się z problemem eksmisji uciążliwych lokatorów. W przypadku umowy o najem okazjonalny ewentualna eksmisja jest procedurą znacznie uproszczoną. Konieczne jest jednak, by umowa zawierała:

•     oświadczenie najemcy w formie aktu notarialnego, w którym najemca poddaje się egzekucji i zobowiązuje się do opuszczenia lokalu w terminie wskazanym w żądaniu;
  

•     wskazanie przez najemcę innego lokalu, w którym będzie mógł zamieszkać w przypadku obowiązku opuszczenia wynajmowanego mieszkania lub domu.
  
  
  Dzięki tym zapisom - w sytuacji, gdy jest konieczna eksmisja lokatora - właściciel lokalu nie musi występować na drogę sądową w celu uzyskania wyroku eksmisyjnego. Akt notarialny zawierający oświadczenie najemcy o dobrowolnym poddaniu się egzekucji stanowi tytuł egzekucyjny.
  Wypowiedzenie umowy najmu okazjonalnego może nastąpić, w sytuacji, gdy najemca:
     - zalega z zapłatą czynszu lub innych opłat za co najmniej 3 miesiące pomimo, że otrzymał wcześniej pisemne uprzedzenie o wypowiedzeniu umowy w razie dalszego zwlekania z zapłatą należności;
     - używa lokalu niezgodnie z jego przeznaczeniem lub niszczy urządzenia, pomimo pisemnego upomnienia;
     - wynajmuje, podnajmuje lub oddaje do bezpłatnego użytkowania lokal (lub jego część) bez zgody właściciela.
  
  
  Podatek od wynajmu okazjonalnego
  Zawarcie umowy o najem okazjonalny zobowiązuje właściciela lokalu do zgłoszenia tego faktu do urzędu skarbowego
  w terminie 14 dni. Tylko w ten sposób wynajmujący będzie mógł dochodzić swoich praw wynikających z zawarcia umowy
  o najem okazjonalny. Wiąże się to oczywiście z koniecznością odprowadzenia podatku od wynajmu mieszkania – w tym wypadku zryczałtowany podatek w wysokości 8,5 %.
  Uwaga: ostateczna wersja ustawy, w której będą zawarte ustalenia dotyczące najmu okazjonalnego, wejdzie w życie na początku 2010 roku.